Rok 1995
został ogłoszony przez Prezydenta RP - Rokiem Katyńskim - w ramach
obchodów miała miejsce, uroczystość przed Grobem Nieznanego
Żołnierza w Warszawie, po której na Zamku
Królewskim,
odbyła się konferencja poświęcona Zbrodni Katyńskiej na
której
promowano książkę "Katyń w literaturze".

Mjr Jan Wołłk- Łaniewski,
Jerzy Słupecki
10 maja 1995 roku
odbyła się pierwsza
uroczystość katyńska przygotowana przez szkołę podstawową nr 9 w
Zamościu, w której uczestniczyli członkowie Zamojskiej
Rodziny
Katyńskiej i Związku Sybiraków.
4 czerwca 1995 roku,
w Katyniu miało
miejsce uroczyste wmurowanie kamienia węgielnego pod budowę Cmentarza
Wojennego. Było to bardzo uroczyste wydarzenie, z obecnością Prezydenta
RP Lecha Wałęsy i najwyższych władz państwowych i kościelnych, polskich
i rosyjskich.

Prezydent RP Lech Wałęsa
wraz ze świtą, przedstawicle władz rosyjskich
(więcej zdjęć)
W uroczystości uczestniczyły kompanie honorowe
Wojska
Polskiego i Policji, weterani i reprezentacje Rodzin Katyńskich.
Uroczystość miała wyjątkowo podniosły charakter. Zamojską Rodzinę
Katyńską reprezentowali: Franciszek Antoniewicz, Jerzy Słupecki i Marek
Splewiński. Ciekawym wydarzeniem było przemycenie dzwonu pod suknią
jednej z uczestniczek uroczystości. Dzwon zawieszono na specjalnej
wieży stalowej i słychać go było na pewno w Smoleńsku ku zaskoczeniu i
zdenerwowaniu omonowców.
3 września 1995 roku,
w 75 rocznicę
zwycięstwa nad rosyjską armią Budiennego pod Komarowem, w Arsenale
Zamojskim otwarto wystawę „Polskie drogi do
Niepodległości”
gdzie wystawiono pamiątki członków Zamojskiej Rodziny
Katyńskiej
po zamordowanych w 1940 roku oficerach i policjantach.
13 marca 1996 roku
zmarła nasza jedyna
wdowa Laura Skwarek, żona Jana, jeńca Ostaszkowa i matka prof. Janusza
Skwarka. W pogrzebie na Cmentarzu Komunalnym uczestniczył poczet
sztandarowy i delegacja ZRK.
Pierwszym wyrazistym wydarzeniem była uroczystość
poświęcenia sztandaru Zamojskiej Rodziny Katyńskiej w dn. 11
maja 1996 r,
wykonanego honorowo przez panią Martę Hołys z Wólki
Łabuńskiej.
Po uroczystej mszy św. w kościele św. Katarzyny, z godną reprezentacją
Wojska Polskiego, Policji , władz terenowych, oraz licznych
pocztów sztandarowych, barwny pochód
przemaszerował na
Rotundę, miejsce martyrologii Polaków z ostatniej wojny. Tam
miał miejsce apel pomordowanych, salwa honorowa i złożenie
wieńców ofiarom rosyjskiej zbrodni.

Zamojska Rotunda, salwa
honorowa - Poczet Sztandarowy, żołnierze 3 Zamojskiej Brygady Obrony
Terytorialnej
(więcej zdjęć)
W roku 1996
rozpoczęła się działalność
ZRK w celu pozyskania środków finansowych na budowę pomnika
katyńskiego, oraz sprecyzowania kształtu przyszłego pomnika i wykonania
projektu. ZRK wydrukowała cegiełki z grafiką wykonaną honorowo przez p.
Kazimierza Łońskiego. Zaproszono p. prof. Bogusława Smyrskiego,
warszawskiego architekta, o wykonanie projektu zgodnego z sugestiami
zarządu ZRK. W tym roku rozpoczęto starania o pozyskanie pieniędzy od
zamożnych sponsorów, ze sprzedaży cegiełek o nominałach 1, 2
i 5
złotych, oraz kwest ulicznych członków ZRK, oraz harcerzy
Zamojskiej Chorągwi ZHP.

Cegiełka na
budowę Pomnika Katyńskiego
W dniach 27 i 28 stycznia 1996
r roku
miało miejsce II Walne Zgromadzenie Federacji Rodzin Katyńskich w
Wesołej pod Warszawą. Delegatami Zamojskiej Rodziny Katyńskiej byli
Franciszek Antoniewicz i Jerzy Słupecki. Dokonano wyboru władz
Federacji, oraz wymiany poglądów na tematy statutowe /Budowa
Cmentarzy Wojennych w Katyniu Charkowie i Miednoje –
gromadzenie
środków/. Przedstawiciele Rodzin Katyńskich otrzymali wstęgi
orderu Virtuti Militari, ponieważ Kapituła Orderu przyznała prawo
dekorowania pomników katyńskich jego barwami. Wstęgi wręczał
Stanisław „Orsza” Broniewski, były komendant
Szarych
Szeregów, dowódca akcji pod Arsenałem w 1943 r,
kanclerz
kapituły orderu Orła Białego i członek kapituły orderu Virtuti
Militari. Wstęgę w imieniu ZRK odebrał Franciszek Antoniewicz.

Od lewej: Franciszek Antoniewicz, Bronisław
Mazurski
(Rodzina Katyńska Kielce), ks. prałat Zdzisław Peszkowski, Jerzy
Słupecki, Bronisław Strzok (Rodzina Katyńska Koszalin)
18 października 1996 roku,
odbyła się
jedna z kwartalnych narad Rady Ochrony Pamięci Walki i Męczeństwa w
Warszawie z uczestnictwem delegatów Rodzin Katyńskich, na
której ustalono kompromisową wersję kształtu Cmentarzy
Wojennych
w Katyniu Charkowie i Miednoje. ZRK reprezentował Jerzy Słupecki
Od lewej: Jerzy Słupecki - sekretarz ZRK,
ówczesny prezes Federacji Rodzin Katyńskich - Włodzimierz
Dusiewicz, skarbnik Rodziny Katyńskiej w Warszawie Halina Drachal
3 czerwca 1997 roku,
miała miejsce
pielgrzymka do Krakowa, gdzie Ojciec Św. Jan Paweł II odprawił mszę św.
na krakowskich Błoniach, podczas której poświęcił srebrne
medaliki z Matką Boska Kozielską. W pielgrzymce uczestniczyli
członkowie ZRK ks. rektor Zdzisław Ciżmiński, Jerzy Słupecki i Andrzej
Słupecki.
27 i 28 czerwca 1998 roku,
zorganizowano wyjazd do Charkowa delegacji złożonej z przewodniczącego
Franciszka Antoniewicza, Zygmunta Namrożego i Mieczysławy Bełz oraz
pocztu sztandarowego, na uroczystość wmurowania kamienia węgielnego pod
Polski Cmentarz Wojenny w Charkowie, gdzie spoczywają jeńcy wojenni z
obozu w Starobielsku m.in. por. lek. med. Jan Antoniewicz, brat
Franciszka.
W roku 1999
zintensyfikowano prace nad
budową pomnika katyńskiego. Z kilku modeli wybrano formę krzyża, oraz
materiał, z którego miał zostać zrobiony i poproszono o
wykonanie projektu pana prof. Bogusława Smyrskiego, Zamościanina
mieszkającego w Warszawie. Pan profesor wykonał także projekt Kaplicy
Katyńskiej w dolnym kościele św. Katarzyny. Realizatorem projektu w
formie rysunkowej i przygotowaniem planów budowlanych zajęła
się
projektowa firma „Deska” z panami Sebastianem
Ćwierzem i
Markiem Nicgorskim. Pracę nad odlaniem z żelbetonu krzyża prawie 8
metrowej długości, oraz montażu, podjęła się Fabryka Domów w
Zamościu. Metalowe części pomnika wykonała firma Granbud.
Wiosną 2000 roku, w
60 rocznicę
zbrodni, została zorganizowana wystawa w witrynach Biblioteki
Pedagogicznej prezentująca zbiory rodzinne Jerzego Słupeckiego,
dokumentujące rosyjskie zbrodnie roku 1940, na jeńcach wojennych
Kozielska, Starobielska i Ostaszkowa.
30 sierpnia 2000, w
trakcie montażu
pomnika Krzyża Katyńskiego, miała miejsce uroczysta msza św. prowadzona
przez ks. Rektora Z. Ciżmińskiego, podczas której wsypano
ziemię
przywiezioną z dołów śmierci Katynia, Charkowa i Miednoje,
do
kielicha montażowego pomnika. Tak, oto ten Krzyż stoi fizycznie na owej
nieludzkiej ziemi, przesiąkniętej krwią dziesiątek tysięcy
jeńców, którym podstępnie uniemożliwiono śmierć w
walce.

Umieszczenie Ziemi z
Dołów Śmierci w cokole Krzyża Katyńskiego
(więcej zdjęć)
2 września 2000 roku
delegacja w
składzie ks. Jan Zdzisław Ciżmiński, kapelan ZRK, prof. Janusz Skwarek
i sekretarz ZRK Jerzy Słupecki, uczestniczyła w pielgrzymce do
Miednoje, koło Tweru, gdzie rosyjski NKWD zabił strzałem w tył głowy
ponad 6 000 policjantów z obozu w Ostaszkowie. ks. rektor Z.
Ciżmiński uczestniczył w koncelebrze mszy św. inaugurującej otwarcie
Polskiego Cmentarza Wojennego w Miednoje, co zostało udokumentowane w
albumie „Charków Katyń Miednoje –
polskie Cmentarze
Wojenne” wydanym przez p. Andrzeja Spanily i jego wydawnictwo
„Rymsza-Art” w Gdyni, znajdującym się w Miejskiej
Bibliotece Publicznej w Zamościu.

Od lewej: Jerzy Słupecki,
Janusz Skwarek, bp. A. Śliwiński, abp. Moskwy Tadeusz Kondrusiewicz,
ks. Zdzisław Ciżmiński
(więcej
zdjęć)
30 Września 2000 roku
został odsłonięty
pomnik „Krzyż Katyński” na terenie należącym do
kościoła
św. Katarzyny. W pięknej uroczystości poświęcenia pomnika i
udekorowania krzyżem Virtuti Militari uczestniczyli: bp Jan Śrutwa,
ordynariusz diecezji zamojskiej, ks. prałat Zdzisław Peszkowski,
kapelan Rodzin Katyńskich, ojciec Henryk Klimaj, redemptorysta. Warto
wspomnieć, że ksiądz Peszkowski, oficer kawalerii, był jeńcem obozu w
Kozielsku, a o. Klimaj jeńcem rosyjskim i niemieckim. Obaj cudownie
uniknęli śmierci i stali się świadkami rosyjskiej zbrodni 1940 roku.
Uroczystość miała wyjątkowo podniosły charakter zwłaszcza z powodu
homilii wygłoszonej przez ks. Prałata Z. Peszkowskiego, zapowiadającej
powstanie Kalwarii Zamojskiej, zwanej Golgotą Wschodu, wokół
kościoła św. Katarzyny, stanowiącej razem z Kaplicą Katyńską i
pomnikiem Krzyżem Katyńskim, zwieńczenie działań Zamojskiej Rodziny
Katyńskiej, dla upamiętnienia rosyjskich zbrodni na polskim narodzie.

Od lewej: ojciec Henryk
Klimaj, bp. Jan Śrutwa, ks. Zdzisław Peszkowski
(więcej zdjęć)
Należy wspomnieć, że pieniądze, za
które
wybudowano pomnik pochodziły w całości z ofiarności społeczeństwa
miasta Zamościa i sąsiednich gmin, oraz hojnych sponsorów.
Pomnik powstał staraniem członków Zamojskiej Rodziny
Katyńskiej.
Szczególne podziękowanie należy się
harcerzom Zamojskiej Chorągwi ZHP za uczestnictwo w kwestach i wszelką
inną pomoc.
18 sierpnia 2001 roku,
ZRK
współredagowała ogólnopolskie wydanie albumu
pamiątkowego
pt: „Rodziny Katyńskie” prezentującego powstanie i
osiągnięcia Rodzin Katyńskich w Polsce i za granicą. Strony poświęcone
ZRK zredagował i opatrzył fotografiami red. Krzysztof Czubara.
Pamiątkowy egzemplarz posiada Miejska Biblioteka Publiczna w Zamościu.
23 grudnia 2002,
rozliczenie skromnej
dotacji Urzędu Miejskiego 800 złotych, jedynej jaką otrzymała ZRK od
władz samorządowych na działalność organizacji pozarządowych, na
wydawnictwo Album „Rodziny Katyńskie” wydanego
przez Rymsza
Art w Gdyni i Andrzeja Spanily, wydawcę i naszego przyjaciela.
14 czerwca 2003,
miało miejsce zebranie
sprawozdawczo wyborcze, na którym dotychczasowy
przewodniczący
Franciszek Antoniewicz zrezygnował z funkcji przewodniczącego ZRK z
powodu choroby. Wybrano panią dr Mieczysławę Bełz, przewodniczącą ZRK,
oraz zarząd w składzie: Aleksandra Andrzejewska, Kazimierz Kiczak,
Jerzy Słupecki, Zygmunt Namroży, Zbigniew Padjas i Marian Witiuk.
Uroczystą mszę św. celebrował kardynał Kazimierz Świątek metropolita
mińsko-mochylewski, administrator apostolski diecezji pińskiej na
Białorusi.
5 lipca 2003 roku,
zmarł pierwszy
przewodniczący ZRK Franciszek Antoniewicz, uczestnik walk partyzanckich
pod Różą i Zaborecznem, kawaler Krzyża Virtuti Militari,
założyciel i pierwszy przewodniczący Związku Zawodowego
Rolników
Indywidualnych „Solidarność” w Zamościu internowany
w
stanie wojennym. Został pochowany na Cmentarzu Komunalnym w Zamościu.
11 listopada 2003 roku
została
poświęcona przez Ojca Św. Jana Pawła II w Watykanie, płaskorzeźba Matki
Boskiej Katyńskiej, prezent rzeźbiarzy, Martyny i Dariusza Gasińskich z
Chodla . Delegacji do Watykanu przewodził kapelan Zamojskiej Rodziny
Katyńskiej ks. Rektor Zdzisław Ciżmiński.

Ks. Zdzisław Ciżmiński,
Jerzy Słupecki, Janusz Skwarek
25 lutego 2004 -
została otwarta
Kaplica Katyńska w dolnym kościele św. Katarzyny w Zamościu gdzie
umieszczono wizerunek Matki Boskiej Katyńskiej.
30 października 2004
- odsłonięto pamiątkową tablicę z granitu projektu Jerzego Słupeckiego
zawierająca 226 nazwisk ofiar rosyjskiego NKWD.
Od lewej: Zbigniew Padjas,
Zygmunt Namroży, ks. Zdzisław Ciżmiński, Halina Padjas
23 października 2005
- zostały poświęcone trzy urny wmurowane we wschodnią ścianę Kaplicy
Katyńskiej w dolnym kościele św. Katarzyny. Urny
zawierają ziemię z bezimiennych dołów śmierci Katynia,
Charkowa
i Miednoje, gdzie znaleziono zwłoki zamordowanych polskich
jeńców wojennych. Urny zostały wykonane z inicjatywy Jerzego
Słupeckiego z bezinteresowną pomocą przyjaciół i
sympatyków Zamojskiej Rodziny Katyńskiej.
Tego samego dnia zostały wręczone medale
„Pro
Memoria”, nadane zasłużonym członkom Zamojskiej Rodziny
Katyńskiej przez Urząd do spraw Kombatantów i
Osób
Represjonowanych w Warszawie. Medale otrzymali ks. Jan Zdzisław
Ciżmiński, red.dr Krzysztof Czubara, sekretarz ZRK Jerzy Słupecki,
wiceprzewodniczący ZRK Zygmunt Namroży, skarbnik Marian Witiuk.
3 marzec 2006 - zmarł
Bogdan Franciszek
Smyrski, syn aspiranta służby śledczej i legionisty Karola Smyrskiego z
Tomaszowa Lubelskiego, jeńca obozu w Ostaszkowie
28 września 2006 -
zmarł wieloletni
skarbnik stowarzyszenia, były żołnierz WiN, Marian Witiuk. Został
pochowany na Cmentarzu Parafialnym w Zamościu.
30 czerwca 2007 -
wybrano nowe władze
stowarzyszenia. Funkcję Prezesa powierzono na kolejną kadencję Pani dr
Mieczysławie Bełz. W skład Zarządu weszli: Zygmunt Namroży, Zbigniew
Padjas, Anna Sempruch, Jerzy Słupecki. Wybrano także nową Komisję
Rewizyjną w skałdzie: Zofia Namroży, Teofilia Anna Szlaga, Barbara
Szleszyńska.
17 września 2007 -
przedstawiciele
ZRK: dr Mieczysława Bełz oraz Marek Kowalski, uczestniczyli w
oficjalnej premierze filmu Andrzeja Wajdy "Katyń", która
odbyła
się w Teatrze Wielkim w Warszawie.
"Na mnie, młodym człowieku, potomku policjanta
zamordowanego przez NKWD film wywarł ogromne wrażenie, które
potęgowała cisza widowni po skończonym seansie. Według mnie, to
najlepszy film Wajdy, przedstawia historię oficerów, oraz
ich
rodzin z utęsknieniem oczekujących na powrót swoich
bliskich.
Pokazuje zakłamanie w sprawie zbrodni i problemów z jakimi
borykały się rodziny pomordowanych po wyzwoleniu. Film doskonale oddaje
zachowanie sowieckich zbrodniarzy, którzy pozbawieni
ludzkich
uczuć mordują Polaków, jednego po drugim, strzałem w tył
głowy".

Nasza delegacja:
Mieczysława Bełz oraz Marek Kowalski przed Teatrem Wielkim
21 września 2007 roku,
o godzininie 18:15, odbyła się premiera filmu "Katyń" Andrzeja Wajdy w
zamojskim kinie "Stylowy". Krótkie
wprowadzenie przed emisją filmu wygłosił Jerzy Słupecki -
Sekretarz Zamojskiej Rodziny Katyńskiej.
Zarząd Zamojskiej Rodziny Katyńskiej składa
serdeczne
podziękowania dyrektorowi Kina "Stylowy" Panu Andrzejowi Bubeła za
zaproszenie na premierę, oraz przekazanie biletów i plakatu
Zamojskiej Rodzinie Katyńskiej.
20 luty 2008 - zmarł
kpt. Tadeusz
Cymberski, współzałożyciel naszego stowarzyszenia, pełniący
także funkcje prezesa Oddziału Zamojskiego Światowego Związku Żołnierzy
Armii Krajowej. Jego ojciec, Marian Cymberski był komendantem
posterunku Policji Państwowej w Szczebrzeszynie, jeńcem obozu w
Ostaszkowie.
22 luty 2008 -
odeszła od nas Kamila
Piwko, sybiraczka, córka policjanta Jana Topolskiego, jeńca
obozu Oama na Syberii zamorodowanego przez Rosjan w Bułajewie w 1944
roku.
12 kwiecień 2008 -
zmarł prof. Janusz
Skwarek, współzałożyciel Zamojskiej Rodziny Katyńskiej. Jego
ojciec Jan Skwarek był policjantem w Zamościu, jeńcem obozu w
Ostaszkowie. Zamorodowany w 1940 roku.
19 czerwca 2008 -
zmarła w wieku 94 lat
Leonia Kwitek siostra oficera Jana Antoniewicza, lekarza medycyny,
jenca obozu w Starobielsku zamordowanego przez Rosjan w 1940
roku.
Stronę
najlepiej
oglądać za pomocą przeglądarki Intenret Explorer. W innych
przeglądarkach może wystąpić problem z polskimi znakami. Mam nadzieję
że uda mi się wkrótce rozwiązać ten problem. /MK/